Osmanlı imparatorluğunun nitelik bakımından en şaşalı döneminin de tahta bulunan Kanuni tahta bulunduğu uzun yıllar boyunca çıkardığı kanunlar kadar yaptığı seferler ile dikkat çeken bir padişah olarak öne çıkar. Bu anlamda 72 yaşında çıkmış olduğu seferde hayatını kaybetmesine kadar geçen ömrü dizilere konu olmuş ve bulunduğu taht dönemini kapsayan yüzyıla muhteşem niteliğini kazandırmış bir kişiliğin ölümü ve sonrası ile ilgili yaşanan bir süreci sizinle paylaşmak istedik.
Macaristan bölgesinde yer alan Zigetvar üzerine bir sefer tertip eden padişahın bölgeyi stratejik konumu dolayısı ile ele geçirmek istediği aşikar. Hayatı boyunca 13 büyük sefere imza atan padişahın konumu dolayısı ile bölgeyi ele geçirmek istemesinin altında yatan asıl sebebin Avusturya ile yaşanan anlaşmazlıklar ve Zigetvar kalesindeki kuvvetlerin hudut bölgelerinde yaptıkları yağma hareketlerinden ziyade Avrupa'nın daha iç bölgelerine yapılacak taarruzlar için bir merkez olarak kullanmak olduğunu iddia eden uzmanlar da bulunmakta. Bu iddiayı destekleyecek en önemli argüman sefer için toplanan kuvvetin Zigetvar için oldukça fazla sayıda olmasıdır.
Padişahı sefere ikna eden Veziriazam Sokullu Mehmet Paşa ordunun tahkimini iyi yapmış olsa da padişahın ilerlemiş yaşını hesap etmemiş olacak ki Padişah'a etki etmiş,10 yıldır sefere çıkmayan ordunun buna ihtiyaç duyduğu argümanını da kullanarak seferin gerçekleşmesini sağlamış ama ilginç olaylara da sebebiyet vermiştir.
Sefer tamamlanmadan hastalığın ve yorgunluğun etkisi ile hayatını kaybeden Padişah’ın durumu ordudan gizlenerek sefer tamamlanmış ancak hu esnada gerekli uygulamalar yapılarak padişahın iç organları çıkartılmış geriye kalan beden yapısı tahnitlenmiş ve çıkarılan iç organlar ölümün gerçekleştiği Üzüm Tepe’si denilen bölgeye defnedilmiş. Geri kalan vücut yapısı uzun bir yolculuk sonucu payitahta getirilmiş ve bugünkü türbe yeri olan Süleymaniye Camisi haziresine defnedilmiştir. Tam burada ilginç bir şekilde ortaya çıkmış ve gerçekliği yıllar yılı tartışılagelmiş bir efsane var ki özellikle efsane avcılarının ısrarla takip ettikleri bu konu Muhteşem Yüzyıl dizisinde de nispeten işlenmiş ancak konu bilimsel olarak hala kanıtlanamamıştır.
Padişahın çıkarılan kalbi,iç organlarından başka bir uygulamaya maruz bırakılarak altın bir kase yada altın bir sanduka içinde bölgeye gömülmüştür düşüncesi yaygın bir düşüncedir. Yine bu kasenin yanında Pargalı tarafından yaptırılmış değerli taşlar ile süslenmiş görkemli dört katlı tacın akıbeti de meçhuldür. Bir düşünceye göre bu iki eser bir arada gömülmüştür. Bütün bu muamma içerinde organların bulunduğu bölgeye padişah anısına yapılan türbenin(bölgenin bugünkü adı Turbek) 150 yıl kadar sonra Hasburg askerleri tarafından tahrip edilmesi üzerine türbe ve etrafında oluşan kasaba yok olmuştur.Ancak altın kase söylentisi bölgede yüzyıllar boyu etkisini devam ettirmiştir.
2013 yılında başlatılan çalışmalar neticesinde Norbert Pap önderliğinde bahsi geçen Üzüm Tepesi tespit edilip burada bir kazı başlatılmış ve yok olan kasaba ve türbenin kalıntılarına ulaşılmıştır. Bölgeden çıkan türbe yapısının padişahın İstanbul'daki mezar yapısındaki mimari üslup ile benzerlikler göstermesi sonucunda kesin kanaate varılmıştır. Evliya Çelebinin de gezilerinde ziyaret ettiği bölgenin ana hatları kazılar esnasında ortaya çıkarılmıştır. Kazıların 2019 yılı sonu itibari ile tamamlanacağı açıklansa da bir takım zaruri sebeplerden dolayı bölgenin ziyarete açılması ertelenmiş gözükmekte. Alanın genişliği dolayısı ile padişahın iç organlarının kalıntılarına, kalbi koruyan altın kaseye veya taca hala ulaşılmış değil. Ama bu durum Macar arkeologlar ve bilim adamları tarafından çokta önemsenmemekte. Çünkü bölgenin tarihsel anlamda ki önemi bilimsel açıdan bir hazine olduğundan konu dikkatlice ve sabırla sürdürülmekte. Altın kase bulunur mu? Belki bulunabilir veya bulunamayarak sonsuza kadar bir efsane olarak kalabilir. Ancak bulunması ve gerçekliği kanıtlanması durumunda sanat tarihi açısından önemli bir obje olacağı aşikar. Kim bilir belki bir gün…
Musa ŞAHİN